Home / Văn mẫu lớp 9 / Phân tích bài thơ “Tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật- văn lớp 9

Phân tích bài thơ “Tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật- văn lớp 9

Đề bài: Phân tích bài thơ “Tiểu đội xe không kính” của Phạm Tiến Duật

Bài làm

Nhà thơ Phạm Tiến Duật là một nhà thơ nổi tiếng trong kháng chiến chống quân xâm lược Mỹ. Ông đã để lại cho nền thi ca Việt Nam rất nhiều tác phẩm hay nhưng đặc biệt nhất, ấn tượng mạnh mẽ với người đọc nhất chính là bài thơ “Tiểu đội xe không kính”. Bài thơ thể hiện sự gian khổ của người lính lái trong chiến dịch Trường Sơn từ Bắc vào Nam. Hình ảnh người chiến sĩ lái xe được tác giả khắc họa vừa bi tráng, vừa gần gũi giản dị, chân thành. Tác giả mở đầu bài thơ bằng một lời khẳng định thể hiện sự thật hiển nhiên:

“Không có kính không phải vì xe không có kính
Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi
Ung dung buồng lái ta ngồi
Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng”

Chỉ với khổ thơ đầu tiên hình ảnh người chiến sĩ được hiện ra vô cùng tự nhiên gần gũi với người đọc. Thái độ ung dung khi lái một chiếc xe thiếu các thiết bị an toàn tối thiểu như kính chắn bụi, hay thiếu đèn, thiếu ca bô…nhưng những người lính vẫn điềm tĩnh tự tin, nhìn trời đất, nhìn gió mưa, cỏ cây, nhìn thẳng. Thể hiện một cái nhìn quyết liệt thẳng lên phía trước vì miền Nam thân yêu, vì nền độc lập thống nhất nước nhà của dân tộc ta. Một cái nhìn đầy ý chí, không ngần ngại, không lo lắng sợ sệt.

Qua cái nhìn của người lính lái xe ta cảm thấy sự oai phong, anh dũng của những người lính nhưng cũng thấy sự gần gũi, của những con người kiên trung, yêu nước.

Tác giả Phạm Tiến Duật đã sử dụng biện pháp tu từ “ung dung” điệp từ “Nhìn” để nhấn mạnh tư thế lái xe của người lính. Một tư thế đầy kiêu hãnh, là chủ cuộc chiến, tư thế hiên ngang không hề nao núng, sợ hãi trước kẻ thù lớn mạnh, vũ khí tối tân, hiện đại.

“Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng
Thấy con đường chạy thẳng vào tim
Thấy sao trời và đột ngột cánh chim
Như sa như ùa vào buồng lái”

Trong khổ thơ này, thể hiện dọc đường chiến đấu người lính lái xe gặp rất nhiều việc xảy ra, xe không có kính nên mọi vật dường như rõ nét hơn, gần gũi hơn. Thấy gió bụi bay vào mắt thật cay, nhưng cũng có lúc lại có những cánh chim trời bay thẳng vào buồng lái của những người lính, rồi những đêm hành quân trong rừng sâu, trời cao trong xanh những vì sao thật gần, những vì sao hành quân cùng người lính. Trong khổ thơ này, tác giả đã miêu tả hình ảnh người lính vừa anh hùng, bi tráng vừa chân thành mộc mạc nhưng cũng vô cùng lãng mạn.

Tiểu đội xe không kính
Tiểu đội xe không kính

Trong hoàn cảnh hành quân khó khăn, người lính lái xe vẫn cảm nhận được thiên nhiên vô cùng tươi đẹp , thấy những ngôi sang lấp lánh, những chú chim đáng yêu…

Không có kính ừ thì có bụi
Bụi phun tóc trắng như người già
Chưa cần rửa phì phèo châm điếu thuốc
Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha
Không có kính ừ thì ướt áo
Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời
Chưa cần rửa, lái trăm cây số nữa
Mưa ngừng gió lùa khô mau thôi

Trong khổ thơ này tác giả đã miêu tả hiện thực cuộc chiến vô cùng tàn ác khốc liệt. Với ngòi bút giản dị, một tiếng “ừ” khiến cho câu thơ trở nên vô cùng thanh thản, không một chút bận lòng làm cho tâm trạng của người lính trở nên nhẹ nhàng hơn. Sự tác khốc của chiến tranh của thực tại cuộc sống không là chùn bước, suy giảm ý chiến đấu của người chiến sĩ cách mạng, mà ngược lại nó còn làm cho tinh thần của người lính tăng lên cao gấp bội phần.

Trong hoàn cảnh khó khăn ấy người lính của chúng vẫn vô cùng ngang tàng có chút gì đó “Ngông” nhưng “ngông” một cách đáng yêu. Hình ảnh phì phèo châm điếu thuốc hiện ra vừa chân thực đời thường nhưng nó làm toát lên vẻ phớt đời không sợ chết, không sợ khó khăn của người chiến sĩ.
Trong cuộc chiến đấu đầy máu lửa, nhiều gian nan này tình cảm đồng đội, đồng chí luôn là thứ tình cảm thiêng liêng máu thịt.

Những chiếc xe từ trong bom rơi
Đã về đây họp thành tiểu đội
Gặp bạn bè suốt dọc đường đi tới
Bắt tay nhau qua cửa kính vỡ rồi

Khổ thơ đã cho ta hình ảnh thật đẹp, đáng tự hào về người lính Trường Sơn biết bao. Trong những ô cửa kính vỡ rồi đó, họ có thể gần nhau hơn, họ có thể chạm vào nhau, bắt tay nhau, ô cửa kính đã vỡ không khiến họ cảm thấy khó chịu gian khổ hơn mà ngược lại nó chính là sự thuận tiện, sự gần gũi phá bỏ đi những ngăn cản, của những con người thân thiết gắn bó với nhau bởi tình đồng đội, bởi có cùng một mục tiêu chiến đấu vì miền Nam ruột thịt vì nền độc lập thống nhất nước nhà.

Không có kính rồi xe không có đèn
Không có mui xe thùng xe có xước
Xe vẫn chạy vì miền nam phía trước
Chỉ cần trong xe có một trái tim

Hình ảnh chỉ cần trong xe có một trái tim, thể hiện sự tàn khốc, ác liệt của chiến tranh nhưng cũng thể hiện ý chí quyết tâm của người lính. Người lính ra đi vì niềm tin vì ước mơ thống nhất. Hình ảnh trái tim thể hiện nhịp đập, đại diện cho sự sống, cho ý chí quyết tâm, cho tâm hồn của người chiến sĩ. Chỉ còn một hơi thở, một nhịp đập thì người lính vẫn tiếp tục tiến lên phía trước.

Bài thơ “Tiểu đội xe không kính” của tác giả Phạm Tiến Duật đã vẽ lên hình ảnh người lính chiến trường vừa hiên ngang, kiên cường, nhưng cũng vô cùng gần gũi giản dị. Hình ảnh người lính đã để lại trong lòng người đọc nhiều xúc động về ý chí, tinh thần bất khuất kiên cường.

 

Các em có thể xem nhiều bài văn mẫu hay trong chương trình lớp 9 tại đây:

Văn mẫu lớp 9 

 

 

 

Check Also

lá lành đùm lá rách

Nghị luận xã hội “Lá lành đùm lá rách”- văn lớp 9

Đề bài:Nghị luận xã hội “Lá lành đùm lá rách” Bài làm Lịch sử phát …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *